Endotoxinen
Endotoxinen zijn lipopolysacharide-eiwitcomplexen afkomstig uit de celwand van gramnegatieve bacteriën. Bij beschadiging of dood van deze bacteriën komen endotoxinen vrij. Dit kan zowel binnen als buiten het menselijk lichaam gebeuren. De opname van endotoxinen vindt voornamelijk plaats door inhalatie.
Endotoxinen kunnen op basis van de huidige inzichten verschillende gezondheidseffecten veroorzaken, zoals maagdarmklachten en ademhalingsklachten. Daarnaast kunnen endotoxinen het sensibilisatieproces bij allergieën versnellen.
Wettelijke waarden endotoxinen
Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft per 1 januari 2003 een wettelijke MAC-waarde van 200 EU/m³ ingesteld. De subcommissie MAC-waarden heeft na overleg met de land- en tuinbouw organisaties (productschap tuinbouw, akkerbouw, vee, vlees en eieren), het productschap granen, zaden en peulvruchten en de afvalfederatie vastgesteld dat de invoering van deze MAC-waarde niet haalbaar is. Zij heeft derhalve middels een brief aan de staatssecretaris het verzoek ingediend de invoering van de MAC-waarde op te schorten en per branche een plan van aanpak op te stellen. Dit verzoek is gehonoreerd en de MAC-waarde is in januari 2003 komen te vervallen. De commissie Gezondheid Beroepsmatige Blootstelling aan Stoffen (GBBS) van de Gezondheidsraad heeft in maart 2009 een advies opgesteld voor een gezondheidskundige grenswaarde voor endotoxine op de werkplek[1]. Het rapport is een concept-advies. Er wordt een grenswaarde voor endotoxine in de werkatmosfeer geadviseerd van 90 en 135 EU/m³ bij gebruik van de oude, respectievelijk nieuwe meetmethode.
Endotoxinen in lucht
De endotoxineconcentratie wordt bepaald in het inhaleerbaar stof dat wordt bemonsterd conform MDHS 14/3. De analyse (LAL-test) vindt plaats volgens NEN-EN 14031, waarbij de hoeveelheid EU kinetisch chromogeen wordt bepaald.
